XR in de zorg

De zorgsector staat voor grote uitdagingen. De zorgvraag neemt toe, terwijl het steeds moeilijker wordt om voldoende medewerkers aan te trekken, op te leiden en te behouden. Dat vraagt om innovatieve manieren om zorgprofessionals efficiënt en praktijkgericht op te leiden.

Extended Reality (XR) biedt nieuwe mogelijkheden. Met XR oefenen zorgprofessionals procedures en handelingen in een veilige en realistische omgeving, zonder risico voor patiënten. Ze leren op hun eigen tempo, afgestemd op hun leerdoelen en werkplanning. Zo ondersteunt XR levenslang leren en helpt het zorgorganisaties om kennis en vaardigheden up-to-date te houden.

Wat is XR?

Virtual Reality (VR) is wellicht de bekendste vorm van Extended Reality (XR). Met een VR-headset wordt de gebruiker volledig ondergedompeld in een digitale omgeving. Maar XR gaat verder dan dat.

Augmented Reality (AR) voegt digitale informatie toe aan de echte omgeving, bijvoorbeeld via een smartphone, tablet of slimme bril. Mixed Reality (MR) gaat een stap verder: digitale objecten worden niet alleen toegevoegd aan de echte omgeving, maar kunnen er ook mee interageren. Dit biedt interessante mogelijkheden voor opleiding en training.

De mogelijkheden van XR voor opleiding en training nemen snel toe. Nieuwe interactievormen, zoals handtracking, maken XR-toepassingen steeds intuïtiever, terwijl gebruiksvriendelijke ontwikkelplatformen de ontwikkeling en aanpassing van XR-trainingen vereenvoudigen.

Praktijkgerichte Cases

In XR4Health (met steun van VLAIO) combineren we de kennis en expertise van zorginstellingen met die van technologische partners. Samen met de zorgsector hebben we concrete opleidingsnoden in kaart gebracht en onderzocht hoe XR-technologie daarbij kan ondersteunen. Voor elke case werd nagegaan welke vorm van XR het meest geschikt is. Via de uitgewerkte cases kunnen zorgprofessionals de technologie zelf ervaren.

Concreet werden de volgende cases uitgewerkt:

• het inbrengen van een blaaskatheter;
• het vervangen van een suprapubische sonde;
• het aanprikken van een poortkatheter;
• ECG-afname;
• prikkelvriendelijk werken.

De gekozen XR-technologie verschilt naargelang de opleidingsdoelstellingen. Zo maakt de training voor blaaskatheterisatie gebruik van mixed reality, waarbij de zorgprofessional oefent op een fysiek oefenmodel terwijl stap voor stap instructievideo's en instructieteksten in het gezichtsveld verschijnen. Andere procedures, zoals het aanprikken van een poortkatheter, worden dan weer volledig in een virtuele omgeving geoefend. Alle XR-cases zijn zo opgebouwd dat zorgprofessionals de volledige procedure stap voor stap kunnen inoefenen, van voorbereiding en materiaalkeuze tot uitvoering en nazorg.

Door verschillende XR-technologieën doelgericht te combineren, sluiten de trainingen nauw aan bij de praktijk en krijgen zorgprofessionals de kans om handelingen veilig te oefenen vóór ze die uitvoeren bij een patiënt.

Ervaringen uit het werkveld

De eerste ervaringen tonen dat XR een waardevolle aanvulling kan zijn op bestaande zorgopleidingen. Zorgprofessionals waarderen vooral de mogelijkheid om procedures meerdere keren te oefenen in een veilige omgeving, zonder tijdsdruk of risico voor patiënten. Dat is bijzonder waardevol voor handelingen die minder vaak voorkomen of waarbij een correcte uitvoering essentieel is om complicaties te vermijden.

Een bijkomend voordeel is de flexibiliteit van de technologie. Nieuwe procedures of aangepaste richtlijnen kunnen relatief eenvoudig in de trainingen worden verwerkt. Zo kunnen organisaties hun opleidingsmateriaal mee laten evolueren met de praktijk.

Naast de positieve ervaringen van individuele zorgprofessionals groeit ook de interesse in samenwerking rond de ontwikkeling en het delen van (XR-)opleidingscontent. Zo kunnen organisaties sneller kwaliteitsvolle XR-trainingen inzetten voor de opleidingsnoden in de sector.

Benieuwd wat XR voor jouw zorgorganisatie kan betekenen?

Binnen de zorg blijven opleiding en training belangrijk. Daarom gaan we graag in gesprek om samen te bekijken waar XR een meerwaarde kan bieden voor opleiding, training en ondersteuning van zorgprofessionals.

Met onze expertise in de ontwikkeling, testing en validatie van XR-toepassingen helpen we organisaties om betrouwbare oplossingen te ontwikkelen en te evalueren die aansluiten bij de praktijk.